ನವದೆಹಲಿ: ಕ್ಯಾಬ್ ಅಗ್ರಿಗೇಟರ್ಗಳಾದ ಓಲಾ (Ola) ಮತ್ತು ಊಬರ್ (Uber) ಕಂಪನಿಗಳ ಅಬ್ಬರಕ್ಕೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಈಗ ನೇರವಾಗಿ ರಂಗಕ್ಕಿಳಿದಿದೆ. ದೇಶದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಚಾಲಕರನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸಿ, ಸರ್ಕಾರಿ ಬೆಂಬಲಿತ ವೇದಿಕೆಯಡಿ ‘ಭಾರತ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ’ (Bharat Taxi) ಎಂಬ ಹೊಸ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲು ಎಲ್ಲಾ ಸಿದ್ಧತೆಗಳು ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿವೆ. ಇದು ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಯಾಗಲಿದೆ.
ಏನಿದು ಕೇಂದ್ರದ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ಲಾನ್?
ಇಷ್ಟು ದಿನ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳದ್ದೇ ಮೇಲುಗೈ ಇತ್ತು. ಚಾಲಕರಿಂದ ಶೇ. 30ರಷ್ಟು ಕಮಿಷನ್ ಪಡೆಯುವುದು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ಅತಿಯಾದ ‘ಸರ್ಜ್ ಪ್ರೈಸ್’ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವ ದೂರುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದವು. ಇದಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರವಾಗಿ ಕೇಂದ್ರ ಸಹಕಾರ ಸಚಿವಾಲಯವು ‘ಸಹಕಾರ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ’ ಎಂಬ ಬ್ರಾಂಡ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಓಲಾ-ಊಬರ್ಗಿಂತ ಇದು ಹೇಗೆ ಭಿನ್ನ?
- ಶೂನ್ಯ ಕಮಿಷನ್ ಮಾದರಿ: ಓಲಾ ಅಥವಾ ಊಬರ್ನಲ್ಲಿ ಚಾಲಕರು ತಾವು ಗಳಿಸಿದ ಹಣದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಪಾಲನ್ನು ಕಂಪನಿಗೆ ನೀಡಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ‘ಭಾರತ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ’ಯಲ್ಲಿ ಚಾಲಕರು ಯಾವುದೇ ಕಮಿಷನ್ ನೀಡಬೇಕಿಲ್ಲ. ದಿನದ ಸಣ್ಣ ಮೊತ್ತದ ಚಂದಾದಾರಿಕೆ (Subscription) ಪಾವತಿಸಿದರೆ ಸಾಕು, ಉಳಿದ ಪೂರ್ಣ ಹಣ ಅವರ ಜೇಬಿಗೇ ಸೇರುತ್ತದೆ.
- ದರ ನಿಯಂತ್ರಣ: ಖಾಸಗಿ ಆ್ಯಪ್ಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ದರಗಳು ಗಗನಕ್ಕೇರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಕೇಂದ್ರದ ಈ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಯುತ ದರಗಳೇ ಇರಲಿವೆ. ಇದರಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೂ ಉಳಿತಾಯವಾಗಲಿದೆ.
- ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ (ONDC): ಈ ಸೇವೆಯು ‘ಓಪನ್ ನೆಟ್ವರ್ಕ್ ಫಾರ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕಾಮರ್ಸ್’ (ONDC) ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲಿದೆ. ಅಂದರೆ, ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಆ್ಯಪ್ಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ ವಿವಿಧ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳ ಮೂಲಕ ಬುಕಿಂಗ್ ಲಭ್ಯವಿರಲಿದೆ.
- ಚಾಲಕರೇ ಮಾಲೀಕರು: ಇದು ಸಹಕಾರಿ ತತ್ವದ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುವುದರಿಂದ, ಇದರಲ್ಲಿ ನೋಂದಣಿಯಾಗುವ ಪ್ರತಿ ಚಾಲಕನೂ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಭಾಗವಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಇವರಿಗೆ ವಿಮೆ, ಪಿಂಚಣಿ ಮತ್ತು ಇತರೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಒದಗಿಸಲಿದೆ.
ಯಾವಾಗ ಆರಂಭ?
2026ರ ಜನವರಿ 1ರಿಂದ ಈ ಸೇವೆ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯಾರಂಭ ಮಾಡಲಿದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಇದರ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿವೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿ, ಗುಜರಾತ್ ಮತ್ತು ಹರಿಯಾಣದಂತಹ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದು, ನಂತರ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಯೋಜಿಸಿದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ನ್ಯಾಶನಲ್ ಫಾರೆನ್ಸಿಕ್ ಸೈನ್ಸ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ನೇಮಕಾತಿ ಆರಂಭ: ಜನವರಿ 18ರೊಳಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿ
ಖಾಸಗಿ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಎದುರಾಗಲಿರುವ ಸವಾಲುಗಳು:
- ಚಾಲಕರ ವಲಸೆ: ಕಮಿಷನ್ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಓಲಾ-ಊಬರ್ ಚಾಲಕರು ಭಾರತ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಯತ್ತ ಆಕರ್ಷಿತರಾಗುವುದು ಖಚಿತ.
- ಪಾರದರ್ಶಕತೆ: ಸರ್ಕಾರಿ ಬೆಂಬಲಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಬೆಲೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಂಬಿಕೆ ಇರಲಿದೆ.
ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಈ ನಡೆ ಸಾರಿಗೆ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಕ್ರಾಂತಿ ಮಾಡಲಿದೆ. ಚಾಲಕರಿಗೆ ನ್ಯಾಯಯುತ ಆದಾಯ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಕೈಗೆಟುಕುವ ದರದ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ‘ಭಾರತ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ’ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಚಿತ್ರಣವನ್ನೇ ಬದಲಿಸಬಲ್ಲದು.
